Synths in psytrance: een introductie
Oscillators, filters, envelopes en LFO's uitgelegd voor psytrance, plus waar je op let bij een synth, de basis van sounddesign en tips om synths te mixen.
Wat je opneemt, hoe je het opneemt, en hoe je field recordings rekt, pitcht, filtert en bewerkt tot ze in een psytrance-track passen.
De meeste psytrance is gebouwd uit synths en samples die duizenden andere producers ook gebruiken. Field recordings zijn een simpele manier om aan geluiden te komen die niemand anders heeft: regen op een dak, een krakende deur, een markt, wind in de bomen. Goed bewerkt worden ze texturen, ritmes en effecten die je track een eigen karakter geven.
Alles kan bronmateriaal zijn. De natuur geeft je vogels, water, wind en ritselende bladeren. Steden geven je verkeer, machines, stemmen en voetstappen. Alledaagse voorwerpen in huis, van keukengerei tot oude deuren, zijn vaak het handigst, omdat je ze van dichtbij en in een stille ruimte kunt opnemen.
Luister eerst naar een geluid voordat je beslist waar het voor is. Sommige opnames hebben een eigen ritme en kunnen percussie worden. Andere werken beter als atmosferische laag op de achtergrond. Een geluid dat saai lijkt, kan interessant blijken als je het vertraagt, pitcht of loopt.
Een draagbare digitale recorder met een lage ruisvloer is genoeg om te beginnen. Gespecialiseerde microfoons geven meer mogelijkheden: een shotgun-mic pikt geluid uit één richting op, een contactmicrofoon neemt trillingen direct van een oppervlak op. Afstand verandert alles. Dicht bij een ritselend blad krijg je detail en textuur, een paar meter terug de hele ruimte eromheen. Probeer meerdere posities en hoeken.
Wind is buiten de grootste vijand, dus kies windstille dagen en gebruik een windkap. De vroege ochtend en de schemering zijn vaak stiller en brengen andere geluiden van dieren. Maak een paar aantekeningen over waar en hoe je hebt opgenomen, zodat je later weet wat je hebt en hoe je er meer van krijgt.
Bepaal welke taak de opname heeft: een ritmisch element, een achtergrondsfeer of een incidenteel accent. Pas hem daarna in rond de kern van de track, de kick, de bas en de belangrijkste synthlijnen. Field recordings bevatten meestal veel rommel in het laag en breedbandige ruis, dus EQ is onmisbaar. Een high-pass filter op een opname van stromend water houdt die bijvoorbeeld uit de buurt van de bas en het laag-mid.
Gebruik het stereobeeld. Pan een opname naar één kant, of automatiseer de panning zodat hij door de mix beweegt. Volumeautomatisering helpt ook: laat een laag vogelgezang aanzwellen en wegebben in plaats van constant door te lopen. Kies geluiden die bij de sfeer van de track passen. Donkere, gierende wind past beter bij een donkere track dan het geluid van een feest.
Time stretching verandert de lengte van een geluid zonder de toonhoogte te veranderen. Rek je een korte opname ver genoeg op, dan wordt het een langzaam evoluerende textuur.
Pitch shifting past een opname in de toonsoort van je track of verandert het karakter helemaal. Vogelgezang of wind in halve tonen gepitcht kan melodisch materiaal worden.
Reverb en delay zetten een opname in dezelfde ruimte als je synths. De wet/dry-verhouding, decay en pre-delay bepalen hoe ver naar achteren hij staat. Een tempo-gesyncte delay maakt van losse geluiden ritmische echo's. Een lange reverb-staart op verre donder kan een build-up bijvoorbeeld veel groter laten voelen.
Granulaire bewerking hakt een opname in piepkleine grains en zet die opnieuw in elkaar. Ritselende bladeren kunnen een glitchy, watervalachtige textuur worden die totaal niet meer op het origineel lijkt.
Modulatie en automatisering van filter-cutoff, effectdiepte of delaytijd laten een opname in de loop van de track veranderen. Een chaotische marktopname kun je stap voor stap filteren en gaten tot hij een ritmisch element onder een build-up wordt.
Je kunt ook meerdere opnames, zoals stromend water en verre donder, tot één laag combineren. Let op de balans: elk geluid moet de muziek ondersteunen, niet begraven.
Je hebt geen aparte sessie nodig om te beginnen. Neem op wat je op weg naar huis hoort, laad het in je DAW en besteed tien minuten aan rekken, pitchen en filteren. De meeste geluiden belanden niet in een track, maar de paar die dat wel doen, zijn helemaal van jou.